Gazeteciden Çürümeye Terk Edilen Tarihi Postane Çağrısı; “Taşına Sahip Çıkmazsak Tarihimizi Kaybederiz”

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Gazeteciden Çürümeye Terk Edilen Tarihi Postane Çağrısı;
“Taşına Sahip Çıkmazsak Tarihimizi Kaybederiz”

Tekirdağ’ın Muratlı ilçesinde Osmanlı döneminden günümüze ulaşan tarihi postane binası, yıllardır süren bürokratik engeller, mülkiyet sorunları ve ihmal iddiaları nedeniyle adeta kaderine terk edildi. 2012 yılında 1. derece korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescil edilen yapı, çıkan yangının ardından metruk hale gelirken, çevresinde yaşanan tartışmalı gelişmeler kamuoyunda büyük soru işaretleri oluşturuyor.
Gazeteci Murat Ürtekin, yaklaşık 15 yıldır bu tarihi yapının kurtarılması için verdiği mücadeleyle konuyu sürekli gündemde tutuyor.
Tarihi Yapı, Tartışmalı İddialar ve Sorular
Muratlı’da yıllardır dilden dile aktarılan bazı tarihi ve toplumsal iddialar, postane binasının sadece bir yapı değil, aynı zamanda ilçenin hafızası olduğuna işaret ediyor.
İddialara göre;
-İşgal yıllarında, bugün kaymakamlık binası olarak kullanılan yapı ile tarihi postane arasında tünel bağlantısı olduğu ve bu tünelin kaçış yolu olarak kullanıldığı,
-Aynı dönemde Müslümanların işgal kuvvetleri tarafından bu binaya kapatılarak diri diri yakıldığına dair rivayetler bulunduğu,
-Tarihi postanenin yan tarafındaki arsanın, dönemin Muratlı Kızılay Derneği Başkanı’na dispanser yapılması şartıyla sembolik bir bedelle verildiği,
-Ancak dispanser olarak yapılması gereken binanın daha sonra öğrencilere ve gurbetçi işçilere kiralandığı, amacının dışına çıktığı,
-Yıllar içinde metruk hale gelen bu binada bir gazinin ölü bulunduğu, ardından yapının önceki dönem belediye başkanı tarafından yıktırıldığı,
-Dispanser şartıyla verilen arsanın yükümlülüklerinin yerine getirilmemesine rağmen, gerek devlet gerekse belediye tarafından Kızılay hakkında herhangi bir idari ya da adli işlem yapılmadığı öne sürülüyor.

Hukuki Boyut: Kızılay’a Müdahale Mümkün mü?
Türk Kızılayı, dernek statüsünde olmakla birlikte özel kanunlarla düzenlenmiş, kamu yararına çalışan bir kuruluş konumunda bulunuyor.
Mevzuata göre;
Dernekler Kanunu ve Türk Medeni Kanunu kapsamında,
Amacına aykırı faaliyet,
Kamu zararına yol açan tasarruflar,
Taahhüt edilen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi
gibi durumlarda devletin denetim, soruşturma ve gerektiğinde kayyum atama yetkisi bulunuyor.
Bu çerçevede Muratlı’daki söz konusu arsaya ilişkin iddiaların doğru olması halinde, hem idari soruşturma hem de yargı sürecinin başlatılmasının hukuken mümkün olduğu ifade ediliyor.
Tarihi Muratlı Postanesi: Geçmişi ve Önemi
Tekirdağ’ın Muratlı ilçesinde bulunan tarihi postane binası, ilçenin Osmanlı döneminden günümüze taşınan en önemli kültürel miraslarından biri olarak kabul ediliyor. Ancak yapı, son yıllarda yaşadığı talihsiz olaylar ve restorasyon bekleyen haliyle sık sık gündeme geliyor.
1. Tarihi Kökeni ve İnşası
İnşa Tarihi: Binanın kayıtlarına göre 1890 yılında (bazı kaynaklarda 1910 olarak da geçmektedir), Osmanlı Sultanı II. Abdülhamid Han döneminde inşa edilmiştir.
Mimari Yapısı: Muradiye Mahallesi’nde bulunan yapı, iki katlı ve dönemin mimari özelliklerini yansıtan kagir bir binadır. Uzun yıllar boyunca bölgenin haberleşme ve iletişim merkezi (PTT) olarak hizmet vermiştir.
2. Tarihi Önemi
Stratejik Konumu: Muratlı, demiryolu hattının geçmesiyle birlikte Osmanlı’nın son döneminde stratejik bir nokta haline gelmiştir. Postane binası, hem yerel halkın haberleşmesi hem de devletin telgraf trafiği açısından kilit rol oynamıştır.
Tescilli Kültür Varlığı: Yapı, 2012 yılında Edirne Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu tarafından “1. derece korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı” olarak tescillenmiştir.
Hüzünlü Hikâye: Yangın ve Kaderine Terk Ediliş
Binanın hikâyesi, ne yazık ki son yıllarda bir “yok oluş” mücadelesine dönüşmüştür.
Büyük Yangın: 2013–2014 yıllarında, sebebi belirlenemeyen bir yangın çıkmış ve bina büyük ölçüde yanarak harabeye dönmüştür.
Bugünkü Durumu: Yangının ardından çatısı çöken ve duvarları zarar gören yapı, uzun süredir metruk haldedir. Muratlı halkı ve yerel tarihçiler, ecdat yadigârı bu binanın restore edilerek müze ya da kültür merkezi olarak ilçeye kazandırılmasını talep etmektedir.
Restorasyon Süreci ve Güncel Durum
Muratlı’daki tarihi postane binasının geleceğiyle ilgili süreç, bürokratik engeller ve mülkiyet durumu nedeniyle oldukça yavaş ilerlemektedir. Ancak bölge halkının ve yerel tarih bilincine sahip kalemlerin konuyu gündemde tutması, somut adımlar atılması açısından en büyük itici güç olarak görülüyor.
Güncel Durum ve Girişimler
Mülkiyet ve Planlama: Binanın mülkiyeti PTT Genel Müdürlüğü’ne ait olduğu için doğrudan belediye müdahalesine kapalı kalmıştır. Ancak son dönemde Tekirdağ Valiliği ve Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı (YİKOB) nezdinde, binanın aslına uygun olarak ayağa kaldırılması için projeler hazırlandığı bilinmektedir.
Kültür Evi Projesi: Kamuoyunda en çok öne çıkan fikir, binanın dış cephesinin aslına uygun restore edilip iç kısmının “Muratlı Kent Müzesi” veya “Göç Müzesi” olarak kullanılmasıdır. Muratlı’nın demiryolu ve göç tarihindeki yeri düşünüldüğünde, bu proje ilçeye büyük değer katacaktır.
Güvenlik Riski: Mevcut metruk hali, çevresi için ciddi bir güvenlik tehdidi oluşturmaya devam etmektedir.
Son Gelişmeler
Proje Onayı: Binanın rölöve ve restorasyon projeleri, Tekirdağ Valiliği (YİKOB) koordinasyonunda ve Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu onayıyla yürütülmektedir.
Kullanım Amacı: Restorasyon sonrası yapının “Muratlı Kaymakamlığı Hizmet Binası” ya da bir bölümünün “Sosyal ve Kültürel Merkez” olarak değerlendirilmesi planlanmaktadır.
Ödenek ve İhale: En büyük engel olan ödenek sorununun, “Sokak Sağlıklaştırma” projeleri kapsamında çözülmesi hedeflenmektedir. Ancak ihale süreçleri ekonomik koşullar nedeniyle zaman zaman gecikmektedir.
Kamuoyunun Beklentisi Net
Tarihi Muratlı Postanesi bugün yalnızca fiziki olarak değil, kurumsal sorumluluk açısından da yıkık bir tabloyu gözler önüne seriyor. Bir yanda restorasyon bekleyen bir kültür mirası, diğer yanda geçmişe dair ağır iddialarla anılan bir yapı…
Kamuoyunun beklentisi ise açık:
Restorasyon süreci şeffaf biçimde hızlandırılmalı,
Çevresindeki tartışmalı mülkiyet ve kullanım süreçleri hukuki denetime açılmalı,
Kültürel mirasın korunması adına sorumluluğu bulunan tüm kurumlar hesap vermelidir.
Gazeteci Murat Ürtekin, “Bu bina Muratlı’nın kimliğidir. Taşını kurtaramazsak tarihini de kaybederiz” diyerek yetkililere bir kez daha çağrıda bulunuyor.Murat Ürtekin, “Bu binanın şu an Kızılay tarafından adeta yok edilen belgeleri bende olup,zaman zaman Muratlı Kaymakamlığı ve Valilik ile paylaştım. Gelin tarihimize sahip çıkalım,burayı müze yapalım” açıklamasıyla yetkililerden tarihe sahip çıkmak içim destek istiyor.
Muratlı kamuoyu ise artık şu sorunun cevabını bekliyor:
Tarihi miras mı korunacak, yoksa ihmaller zinciri sessizce tarihe mi gömülecek?
Murat ÜRTEKİN
.